Nieuwsarchief

11-08-11 Column Jan Hermen de Bruijn Elf: Discriminerende teksten

En weer is het een volstrekt onbekende actiegroep gelukt om over de rug van het voetbal enige bekendheid te scoren. Ik heb het over de BAN, de Stichting Bestrijding Antisemitisme. Tot voor twee weken geleden was dat een organisatie waar werkelijk niemand ooit van had gehoord, maar sinds dinsdagavond is dat anders.

Tussen berichten over de economische wereldbrand en de Engelse stadsbranden door, hadden  zowel  het NOS Journaal als het RTL Nieuws nog wat tijd gevonden om een verslaggever naar Den Haag te sturen om een reportage te maken van het "non-event" van het jaar: een warrige uitspraak van mr. Paris, een rechter die ADO Den Haag (en de KNVB ?) de verplichting oplegde om iets te doen wat iedereen nu al enkele seizoenen lang doet. Namelijk de club(s) verplichten om bij het horen van kwetsende spreekkoren "adequate maatregelen" te treffen die, als het nodig is, zelfs kunnen uitlopen op het stilleggen van een wedstrijd. En dat is precies wat ADO Den Haag, maar ook Veendam, Ajax, Helmond Sport en Feyenoord, nu al  enkele seizoen lang doen.

Wat dat betreft is het eigenlijk vooral raar, dat mr. Paris twee weken geleden tijdens de rechtszaak, de BAN niet op z'n donder heeft gegeven, omdat het nodeloos de tijd van de rechtbank in beslag heeft genomen. Want als iedereen in Nederland zo maar naar de rechter zou stappen om af te dwingen dat partijen die zich aan de regels houden, zich ook écht aan die regels blijven houden, dan blijft er voor de gemiddelde rechter geen tijd over om zich in te schrijven in het register waarin al hun nevenfuncties worden genoteerd. En dat zou natuurlijk een schande zijn.

Zoals gewoonlijk werd er door alle partijen weer eens om de hele brij heen gedraaid. Want de vraag is natuurlijk wat wel en wat niet een kwetsend spreekkoor is. En dat is een bijkans onoplosbare zaak, zeker zo lang Ajax-fans massaal de geuzennaam "Joden"  blijven gebruiken. Als in de ArenA bij iedere thuiswedstrijd bij wijze van aanmoediging "en wie niet springt die is GEEN jood" te horen is, is het dan kwetsend dat fans van de tegenpartij bij een eigen succes het lied "en wie niet springt die is EEN jood" laat horen. Me dunkt van niet.

De BAN zal hetzelfde wel gemeend hebben, want niet geheel toevallig heeft de Stichting zich in de tegen ADO Den Haag aangespannen procedure, niet willen richten tegen het gebruik van het woord "joden" door de fanatieke leden van de fans van Ajax. Inzet was alleen een DVD met door fans opgenomen beelden van ADO-Ajax van 20 maart 2011, inclusief spreekkoren met een aantal weinig verheffende teksten als: "Kutkankerjoden" alsmede (gericht tegen de scheidsrechter) "Vriend van de joden". En ook - zo zag ik op de TV - met wat beelden van één Haagse fan die even "Hamas, Hamas, alle joden aan het gas" riep en vervolgens direct door wat anderen op de tribune tot de orde werd geroepen.

Dat laatste beeld maakte op mij nog de meeste indruk. Daaruit bleek volgens mij dat voetbalfans tegenwoordig precies - en dus beter dan de BAN en mr. Paris - weten wat ze roepen. Een verwijzing naar Hamas is discriminerend en wordt  in eigen kringen duidelijk niet getolereerd. Andere spreekkoren zijn (smakeloos of niet) gericht tegen supporters van een andere club die zichzelf de geuzennaam "joden" hebben gegeven. En daardoor per definitie niet meer en niet minder discriminerend dan Ajax-fans die het hebben over "Kutkankerhagenezen", FC Utrecht-fans die zingen "het is geen mens, het is geen beest, het is een Kankerhagenees", Feyenoord fans die vuurwerkgeluiden maken als Twente op bezoek komt of NEC-aanhangers die zingen over "de homo's van Vites".

Het bevel van de rechter dat clubs onmiddellijk adequate maatregelen moeten treffen om spreekkoren te beëindigen en/of nieuwe spreekkoren te voorkomen indien zich tijdens (een door ADO of een andere club) georganiseerde voetbalwedstrijden langdurig (dan wel - in geval van kortstondigheid - bij herhaling) antisemitische spreekkoren voordoen waarin het woord "joden" in enige samenstelling voorkomt, lijkt me daarom ondoordacht en volstrekt onuitvoerbaar.

Maar gelukkig weten we in Nederland nu wel wat de BAN is.

Jan-Hermen de Bruijn
Hoofdredacteur ELF Voetbal